Y học thường thức
SÂM ĐẠI HÀNH: Thuốc bổ, thức ăn ngon (16/12/2011)

 

SÂM ĐẠI HÀNH: Thuốc bổ, thức ăn ngon 

 Sâm đại hành còn có tên là tỏi Lào, hành đỏ, tỏi đỏ, phong nhan, hom búa lượt (Thái). Tên khoa học là Eleutherine bulbosa, E.longifolia, hay E.Subaphylla; họ Lay ơn (Iridaceae).

Sâm đại hành là cây ưa ẩm, ưa sáng, thích nghi với khí hậu nhiệt đới. Việt Nam có khí hậu thích hợp với giống cây này, nhất là từ Quảng Trị trở vào. Cây dễ trồng, phát triển bằng việc đẻ nhánh con. Trồng bằng củ, bụi này cách bụi kia khoảng 3 tấc. Sâm đại hành thường tàn lụi vào mùa đông, sinh trưởng và phát triển trong mùa mưa ẩm. Khi trồng được 1 năm trở lên thì thu hoạch lúc cây đã tàn úa. Đào lên để củ trong cát ẩm hay là nơi thoáng mát có thể bảo quản được vài tháng. Khi dùng: rửa sạch củ và sắc mỏng, phơi khô. Khi sắc, nên cắt dọc theo củ.

Tác dụng dược lý: dịch chiết củ Sâm đại hành có tác dụng ức chế rõ rệt với phế cầu khuẩn, liên cầu tan máu, tụ cầu vàng, chống viêm cấp và mạn tính, không có độc tính, không ảnh hưởng đến thành phần máu và chức năng gan, thận, làm tăng hồng cầu và huyết sắc tố, an thần. Sâm đại hành có các chất kháng sinh chính là eleutherin, isoeleutherin và eleuthenol có tác dụng làm tăng lượng tuần hoàn ở tim, trị viêm nhiễm đường hô hấp trên.

Theo Đông y: Sâm đại hành có vị ngọt, tính bình, có tác dụng giảm ho, cầm máu, tiêu độc, kháng khuẩn, tiêu viêm.

Sâm đại hành dùng để chữa thiếu máu, vàng da, phụ nữ kinh nguyệt không đều, đầu váng, mắt hoa, nhức đầu, mệt mỏi, mất ngủ.

Tôi có kinh nghiệm sử dụng sâm đại hành làm vị trong các phương thang chữa suy nhược cơ thể, mất ngủ, cầm máu, ho sốt, viêm nhiễm, bổ gan, thận từ hàng chục năm nay. Thời kỳ sau năm 1975, thuốc men thiếu thốn, tôi đã sử dụng sâm đại hành thay vị bạch thược trong thang Tứ vật (Sanh địa, Bạch thược, Xuyên khung, Đương qui) để bổ máu, chữa kinh nguyệt không đều, khó ngủ, rong kinh, băng huyết… rất hiệu quả và cho vào thuốc tán "Cảm ban trừ nọc sởi", có màu hồng rất đẹp, tăng hiệu quả của thuốc. Hiện nay mỗi tháng tôi sử dụng trung bình gần chục ký sâm đại hành khô.

 Các bài thuốc có sâm đại hành:

 

 

Bài thuốc 1: Chữa cơ thể suy nhược, thiếu máu, vàng da, nhức đầu, kinh nguyệt không đều, khó ngủ, viêm gan thận, bệnh ngoài da, nóng hâm hấp, sa trực tràng…

- Đảng sâm 15g, Huỳnh kỳ 15g, Sâm đại hành 15g, Xuyên khung 6g, Đương qui 10g.

Gia giảm:

- Nếu có phong thấp, đau nhức; gia: Kê huyết đằng 10g, Gấm 10g, Lá lốt 10g, Thủy xương bồ 6g.

- Nếu bị viêm đường tiết niệu; gia: Lá Đại bi 10g, Rễ tranh 10g, Hoạt thạch 5g.

- Nếu có sa trực tràng, trĩ; gia: Dây mấu 10g, vỏ cây Ngái 10g, rễ cây Gai 15g.

- Nếu có mất ngủ; gia: Ngọc trúc 10g, Bá hợp 10g, Lá mơ lông 10g.

Sắc uống ngày 1 thang. Liên tục từ 10 - 20 thang.

 Bài thuốc 2: Ngâm rượu bổ trị đau lưng, mỏi gối, kém ăn, mệt mỏi.

- Đảng sâm 20g, Sâm đại hành 20g, Đương qui 20g, Sanh địa 20g, Huỳnh kỳ 20g, Đỗ trọng 10g, Bạch truật 10g, Câu kỷ tử 15g, Lộc nhung 15g, Đại hồi 5g, Nhục quế 5g, Đại táo 10 quả.

Ngâm 2 lít rượu 40 độ . Lần uống 1 ly (30-50 ml).

Bài thuốc 3: Chữa vết thương bị bầm dập, trầy xước, chảy máu, làm độc, ung nhọt:

- Dùng củ sâm đại hành tươi, giã nhuyễn bó hay đắp lên vết thương, rất mau lành.

Củ sâm đại hành xào thịt:

 

 

          Dùng củ sâm đại hành tươi xào thịt bò hay thịt heo đều ngon.

          Khi thu hoạch củ sâm đại hành, nên ủ củ trong cát cho khỏi hư. Khi dùng đem một ít ra lột bỏ vỏ ngoài như lột củ hành, rửa sạch, xắt lát dày. Xào thịt ăn rất giòn, thơm ngon và giấc ngủ rất êm dịu. Những người có chứng mất ngủ, viêm nhiễm, viêm gan thận… nên sử dụng món ăn từ sâm đại hành, vừa rẻ tiền, chữa được nhiều bệnh, lại không độc hại.

Tôi có kinh nghiệm sử dụng sâm đại hành làm vị trong các phương thang chữa suy nhược cơ thể, mất ngủ, cầm máu, ho sốt, viêm nhiễm, bổ gan, thận từ hàng chục năm nay. Thời kỳ sau năm 1975, thuốc men thiếu thốn, tôi đã sử dụng sâm đại hành thay vị bạch thược trong thang Tứ vật (Sanh địa, Bạch thược, Xuyên khung, Đương qui) để bổ máu, chữa kinh nguyệt không đều, khó ngủ, rong kinh, băng huyết… rất hiệu quả và cho vào thuốc tán "Cảm ban trừ nọc sởi", có màu hồng rất đẹp, tăng hiệu quả của thuốc. Hiện nay mỗi tháng tôi sử dụng trung bình gần chục ký sâm đại hành khô.

 Các bài thuốc có sâm đại hành:

 

 

 

Bài thuốc 1: Chữa cơ thể suy nhược, thiếu máu, vàng da, nhức đầu, kinh nguyệt không đều, khó ngủ, viêm gan thận, bệnh ngoài da, nóng hâm hấp, sa trực tràng…

- Đảng sâm 15g, Huỳnh kỳ 15g, Sâm đại hành 15g, Xuyên khung 6g, Đương qui 10g.

Gia giảm:

- Nếu có phong thấp, đau nhức; gia: Kê huyết đằng 10g, Gấm 10g, Lá lốt 10g, Thủy xương bồ 6g.

- Nếu bị viêm đường tiết niệu; gia: Lá Đại bi 10g, Rễ tranh 10g, Hoạt thạch 5g.

- Nếu có sa trực tràng, trĩ; gia: Dây mấu 10g, vỏ cây Ngái 10g, rễ cây Gai 15g.

- Nếu có mất ngủ; gia: Ngọc trúc 10g, Bá hợp 10g, Lá mơ lông 10g.

Sắc uống ngày 1 thang. Liên tục từ 10 - 20 thang.

 Bài thuốc 2: Ngâm rượu bổ trị đau lưng, mỏi gối, kém ăn, mệt mỏi.

- Đảng sâm 20g, Sâm đại hành 20g, Đương qui 20g, Sanh địa 20g, Huỳnh kỳ 20g, Đỗ trọng 10g, Bạch truật 10g, Câu kỷ tử 15g, Lộc nhung 15g, Đại hồi 5g, Nhục quế 5g, Đại táo 10 quả.

Ngâm 2 lít rượu 40 độ . Lần uống 1 ly (30-50 ml).

Bài thuốc 3: Chữa vết thương bị bầm dập, trầy xước, chảy máu, làm độc, ung nhọt:

- Dùng củ sâm đại hành tươi, giã nhuyễn bó hay đắp lên vết thương, rất mau lành.

Củ sâm đại hành xào thịt:

 

 

 

          Dùng củ sâm đại hành tươi xào thịt bò hay thịt heo đều ngon.

          Khi thu hoạch củ sâm đại hành, nên ủ củ trong cát cho khỏi hư. Khi dùng đem một ít ra lột bỏ vỏ ngoài như lột củ hành, rửa sạch, xắt lát dày. Xào thịt ăn rất giòn, thơm ngon và giấc ngủ rất êm dịu. Những người có chứng mất ngủ, viêm nhiễm, viêm gan thận… nên sử dụng món ăn từ sâm đại hành, vừa rẻ tiền, chữa được nhiều bệnh, lại không độc hại.

Nguồn: T4G

 

 




DANH MỤC CÙNG LOẠI:


 
 
 
 
 
 
Trang: 
/
THÔNG BÁO
Báo cáo tự kiểm tra đánh giá bệnh viện năm 2016
Mẫu biên bản nghiệm thu thuốc năm 2016
Mẫu hợp đồng mua bán thuốc tại Bệnh viện thành phố Phan Thiết năm 2016
Báo cáo tự kiểm tra, đánh giá chất lượng bệnh viện năm 2015
Kết quả kỷ thi tuyển viên chức ngành y tế 2013
Thông báo nhu cầu tuyển dụng của đơn vị trong năm 2013
ĐƯỜNG DÂY NÓNG
 Nguyễn Quang Thời
    Chức vụ: Giám đốc
    Điện thoại: 062.3833212

LIÊN KẾT WEBSITE
THỐNG KÊ wEBSITE
Số người online: 8
Khách viếng thăm: 43486
TRANG CHỦ GIỚI THIỆU NGHIÊN CỨU KHOA HỌC TIN TỨC SỰ KIỆN SƠ ĐỒ WEBSITE HỎI ĐÁP LIÊN HỆ
Bản quyền © 2010 Bệnh Viện Phan Thiết
Địa chỉ: 114 Hải Thượng Lãn Ông - Phan Thiết - Bình Thuận
Điện thoại: 0623 823317 - Fax: 0623 824183 - Email: info@benhvienphanthiet.vn
Thiết kế bởi Tính Thành